Sağlık Rehberi

Eklem Koruyucu Cerrahi Nedir?

Günümüzde eklem sağlığının korunması ve eklem hastalıklarının etkili bir şekilde tedavi edilmesi için bir dizi cerrahi yöntem geliştirilmiştir. Eklem koruyucu cerrahi de bu yöntemlerden bazılarını içerir ve eklem sağlığını desteklemeyi amaçlar.

Eklem Koruyucu Cerrahi Nedir?

Eklem koruyucu cerrahi, eklem yüzeylerinin korunmasını amaçlayan bir cerrahi yaklaşımdır. Bu uygulama eklem aşınmasını önlemek, hastanın hareket kabiliyetini korumak ve gelecekteki eklem sorunlarını engellemek amacıyla uygulanmaktadır. Eklem koruyucu cerrahi eklem hastalıkları, travmalar veya diğer durumlar nedeniyle hasar görmüş eklemleri iyileştirmeyi hedefler. Eklem replasmanına kıyasla pek çok avantaja sahiptir. Bu yöntemle hastalar doğal eklem yapılarını koruyarak ağrıyı azaltabilir ve daha hızlı iyileşme süreçlerine sahip olabilirler. Aynı zamanda eklem koruyucu cerrahi genç ve aktif bireyler için özellikle uygun bir seçenektir. Çünkü hareket kabiliyetini sürdürmelerine yardımcı olur.

 

Eklem Koruyucu Cerrahi Hangi Durumlarda Gereklidir?

Eklem koruyucu cerrahi genellikle osteoartrit, eklem displazisi, travma sonrası hasar veya diğer eklem sorunları durumunda tercih edilir. Bu yöntem eklem yüzeylerini düzeltmek, ağrıyı azaltmak ve hastanın yaşam kalitesini artırmak için kullanılır. Hastanın genel sağlığı, yaşı ve aktivite seviyeleri gibi faktörler cerrahi seçeneklerin belirlenmesinde önemli rol oynar. Eklem koruyucu cerrahi genellikle çeşitli durumların neden olduğu eklem hasarlarını tedavi etmek ve eklem sağlığını korumak için kullanılan bir cerrahi yöntemdir. Eklem koruyucu cerrahi uygulanabilen durumlar şunlardır:

  • Osteoartrit (Eklem Kireçlenmesi):Osteoartrit eklem kıkırdağının aşınması ve eklem yüzeylerinde deformasyonlara neden olan yaygın bir durumdur. Eklem koruyucu cerrahi osteoartritin erken evrelerinde uygulanarak eklem yüzeylerini koruma altına alabilir ve hastanın hareket kabiliyetini sürdürebilmesine yardımcı olabilir.
  • Eklem Displazisi:Doğuştan gelen bir durum olan eklem displazisi eklem yüzeylerinin uygun bir şekilde gelişmemesi sonucu ortaya çıkar. Eklem koruyucu cerrahi bu durumu düzeltmeye ve eklem yapılarını korumaya yönelik bir seçenek olarak kullanılabilir.
  • Travmatik Hasarlar: Kaza, düşme veya spor yaralanmaları gibi travmatik olaylar sonucu oluşan eklem hasarları eklem koruyucu cerrahi ile tedavi edilebilir. Bu cerrahi hasar görmüş eklem yüzeylerini onararak hastanın eklem fonksiyonlarını sürdürmesine yardımcı olabilir.
  • Kıkırdak Bozuklukları:Eklem koruyucu cerrahi kıkırdak nakli veya onarımı gibi prosedürlerle kıkırdak bozukluklarını tedavi etmek için kullanılabilir. Bu prosedür eklemdeki kıkırdak dokusunu restore ederek ağrıyı azaltabilir ve eklem sağlığını koruyabilir.
  • Eklem Enfeksiyonları:Eklem koruyucu cerrahi eklem enfeksiyonlarının neden olduğu hasarı tedavi etmek amacıyla uygulanabilir. Cerrahi, enfekte olmuş dokuların çıkarılmasını içerebilir ve sağlıklı eklem dokularının korunmasına odaklanır.

Eklem Koruyucu Cerrahi Türleri Nelerdir?

Eklem koruyucu cerrahi çeşitli yöntemleri içeren bir yaklaşımdır. Bu yöntemler hastaların eklem sağlıklarını korumayı ve eklem sorunlarına etkili bir şekilde müdahale etmeyi amaçlamaktadır. Eklem koruyucu cerrahi türleri şunlardır:

  • Eklem Temizleme Cerrahisi: Eklem temizleme cerrahisi eklem sağlığını yeniden kazanma amacı güden bir cerrahi prosedürdür. Bu işlem genellikle artroskopik yöntemlerle gerçekleştirilir. Artroskopi eklem içine ince bir kamera ve cerrahi aletlerin yerleştirilmesini sağlayan minimal invaziv bir tekniktir. Eklem temizleme cerrahisi özellikle menisküs yırtıkları, kıkırdak hasarları, serbest dolaşan kıkırdak parçaları veya sinovyal zar sorunları gibi durumların tedavisinde etkilidir. Eklem temizleme cerrahisinin avantajları arasında minimal invaziv olması, daha az postoperatif ağrı ve hızlı iyileşme süreci bulunmaktadır. Bu cerrahi prosedür hastaların eklem sağlığını restore etmek, ağrıyı azaltmak ve eklem fonksiyonlarını artırmak için etkili bir seçenektir.
  • Kıkırdak Nakli:Kıkırdak nakli hasar görmüş veya kaybolan eklem kıkırdağını onarmak amacıyla gerçekleştirilen bir cerrahi prosedürdür. Kıkırdak nakli eklem sağlığını yeniden kazanma amacı taşıyan bir cerrahi müdahale olarak öne çıkar. Bu yöntem genellikle osteoartrit, travmatik yaralanmalar veya kıkırdak bozuklukları gibi durumlarda oluşan eklem kıkırdak hasarını tedavi etmek amacıyla kullanılır. Nakil işlemi üç aşamada gerçekleşir. İlk olarak sağlıklı bir donörden alınan kıkırdak dokusu belirlenmiş eklem bölgesine yerleştirilir. Donör kıkırdağı hastanın kendi vücudundan veya bağış yapmış bir başka kişiden alınır. Ardından alıcı bölge özenle hazırlanır. Hasarlı veya eksik kıkırdak dokusu temizlenir ve uygun bir zemin oluşturulur. Nakledilen sağlıklı kıkırdak dokusu hasarlı bölgede eklem fonksiyonlarını geri getirmeye yönelik olarak yerleştirilir. Kıkırdak nakli, hastalara bir dizi avantaj sunabilir. Bunlar arasında eklem ağrısının azalması, hareket kabiliyetinin artması ve eklem fonksiyonlarının restore edilmesi yer alır. Fakat her cerrahi müdahalenin beraberinde riskler getirdiği unutulmamalıdır.
  • Mikrofraktür: Mikrofraktür eklem kıkırdağının altındaki kemikte küçük delikler açarak vücudun kendi iyileşme süreçlerini harekete geçirmeyi amaçlayan bir cerrahi yöntemdir. Bu teknik özellikle kıkırdak yüzeyindeki küçük çatlakları ve hasarları tedavi etmek amacıyla geliştirilmiş minimal invaziv bir prosedürdür. Genellikle kıkırdak hasarı veya kırıkların neden olduğu eklem sorunlarını tedavi etmek için kullanılır. Küçük bir kesik yapılarak özel bir alet aracılığıyla kıkırdak yüzeyinde mikroskopik delikler oluşturulur. Bu delikler vücudun kendi iyileşme mekanizmalarını devreye sokar. Kanama bu mikrofraktür bölgelerine kendi hücrelerini çekerek kıkırdak onarımını başlatır. Mikrofraktür işlemi sonrasında hastanın kendi hücreleri tarafından oluşturulan yeni hücreler kıkırdak yüzeyinde gelişir ve çatlaklar doğal bir şekilde kapanır. Bu yöntemin avantajları arasında minimal invaziv olması ve hastanın kendi hücrelerini kullanması yer alır. Eklem sağlığını yeniden inşa etmek ve hastalara daha etkili bir tedavi seçeneği sunmak için kullanılan önemli bir cerrahi yöntemdir.
  • Eklem Gerçekleştirme (Osteoartroplasti):Eklem gerçekleştirme eklem kıkırdağının onarımında etkili bir cerrahi yöntem olan osteoartroplasti olarak adlandırılmaktadır. Bu yöntem özellikle osteoartrit gibi durumlar sonucu oluşan kıkırdak hasarını tedavi etmek ve eklem fonksiyonlarını restore etmek amacıyla kullanılmaktadır. Eklem kireçlenmesinden kaynaklanan kıkırdak aşınması, dejenerasyon veya travmatik yaralanmalar sonucu meydana gelen eklem sorunlarını çözmek için tercih edilir. İşlem sırasında öncelikle hasar görmüş kıkırdak dokusu cerrahi aletlerle temizlenir ve ardından eklem yüzeyine protez veya greft yerleştirilir. Protez eklem yerine takılan yapay bir cihazdır. Greft ise bağışıklık uyumluluğu olan doku demektir. Bu yöntem eklem yüzeyini düzeltmek ve hasarı onarmak için etkili bir yol sunar. Bu yöntemin avantajları arasında ağrının azalması, eklem hareketinin artması ve hastanın yaşam kalitesinin yükselmesi bulunmaktadır. Fakat her cerrahi müdahalede olduğu gibi osteoartroplasti de belirli riskleri içermektedir.

 

Kimler Eklem Koruyucu Cerrahi İçin Uygundur?

Eklem koruyucu cerrahi belirli durumlar altında eklem sağlığını yeniden inşa etmek ve hastalara daha uzun süreli ve etkili bir yaşam sunmak amacıyla uygulanan bir cerrahi yöntemdir. Bu tedavi yöntemine uygun adaylar çeşitli faktörlere bağlı olarak belirlenir. Eklem koruyucu cerrahi için uygun kişiler şunlardır:

  • Osteoartrit veya Eklem Kireçlenmesi Olanlar:Eklem koruyucu cerrahi osteoartrit gibi durumlar nedeniyle eklem kireçlenmesi yaşayan hastalarda etkili olabilir. Kıkırdak hasarı eklemde ağrı, şişlik ve hareket kısıtlılığına neden olabilir. Bu durumu düzeltmek ve eklem fonksiyonlarını sürdürmek amacıyla eklem koruyucu cerrahi uygulanabilir.
  • Sporda Yaralanmış Olanlar: Spor yaralanmaları özellikle eklem bölgelerinde eklem yüzeyinde hasara neden olabilir. Eklem koruyucu cerrahi sporcuların eklem sağlığını geri kazanmalarına ve spor aktivitelerine devam etmelerine yardımcı olabilir.
  • Kıkırdak Hasarı veya Kırıkları Olanlar:Eklem koruyucu cerrahi kıkırdak hasarı veya kırıkları olan bireyler için uygundur. Bu durumlar eklem yüzeyinde düzensizliklere ve ağrıya neden olabilir.
  • Eklem Deformiteleri Olanlar: Bazı genetik faktörler veya doğuştan gelen durumlar nedeniyle eklem deformiteleri oluşabilir. Eklem koruyucu cerrahi bu deformiteleri düzeltmek ve eklem fonksiyonlarını optimize etmek için kullanılabilir.

Eklem koruyucu cerrahi kararı karar her hasta için bireysel olarak değerlendirilmelidir. Uzman bir ortopedik cerrah veya eklem cerrahisi uzmanı hastanın durumunu değerlendirerek en uygun tedavi planını belirleyebilir.

Kaynaklar

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5665111/ 

https://www.topdoctors.co.uk/medical-dictionary/joint-preservation-surgery 

https://www.topdoctors.co.uk/medical-articles/cartilage-transplant-what-happens-during-surgery 

https://www.hss.edu/conditions_hip-pain-and-joint-preservation-overview.asp 

https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/os.12979
Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Bu sayfada, tedavi edici sağlık hizmetiyle ilgili bilgiler yer almamaktadır. Tanı ve tedavi için lütfen doktorunuza danışın.